Tuyệt phẩm đột phá vào thị trường bão hòa

0
51

Tuyệt phẩm đột phá vào thị trường bão hòa

Hoàng Xuân Phương

(TBVTSG) – Chỉ mất hơn ba năm để đột phá vào thị trường thương mại điện tử đang gần như bão hòa ở Trung Quốc, Colin Huang đã làm nên một tuyệt phẩm kinh doanh với Pinduoduo. Chẳng những thế, họ Huang đang trở thành một trong những người giàu nhất tại đất nước đông dân nhất thế giới này.

Colin Huang, ông chủ của trang thương mại xã hội Pinduodo.

Sáng lập Pinduoduo, thường viết tắt là PDD, Colin Huang đã sớm tạo cho nó một mô hình thương mại xã hội, điều mà đại công ty thương mại Alibaba và đại công ty xã hội Tencent vẫn chưa làm được. Nhưng nay thì công ty gọi là thương mại điện tử PDD này đã đi khá xa, và trở thành đối thủ đáng gờm của các đại công ty kỳ cựu.

Cuộc đột phá lịch sử vào một thị trường bão hòa

Thực vậy, từ Alibaba đến JD.com, Trung Quốc không thiếu các công ty thương mại điện tử hùng mạnh. Nhưng cho dù thị trường thương mại điện tử tại đây đã khá dày đặc, nó vẫn bất lực khi ngăn cản một startup tấn công đột phá bằng việc giải quyết đúng vấn đề về những người mua hàng theo nhóm. Mua hàng theo nhóm là một nét độc đáo Á Đông khi người này nói với người khác, truyền miệng cho nhau về một món hàng, rồi cùng hẹn hò đến chợ để mua.

Vấn đề công nghệ ở đây là giúp cho họ, những người dân nông thôn hay cư dân ở những đô thị mới cùng đến mua những món hàng nhất định, vào cùng một lúc, với giá càng rẻ khi người cùng mua càng nhiều, mặc dầu họ cũng chẳng biết gì nhau và có thể cách xa nhau hàng trăm dặm. Chỉ sau ba năm rưỡi từ khi thành lập, PDD đã tạo nên trào lưu mua sắm mới với 343,6 triệu người tham gia và hơn 195 triệu người đi chợ trên PDD ít nhất một lần mỗi tháng. Một trong những thành quả của công ty đặt tại thành phố Thượng Hải này là đã thành công vang dội tại một sự kiện bán cổ phiếu lần đầu ra công chúng (IPO) trên đất Mỹ, nâng vốn lên hơn 1,63 tỉ đô la Mỹ.

Thị trường thương mại điện tử Trung Quốc đang tự hỏi Pinduoduo đã làm gì đúng so với công ty thương mại điện tử Taobao thuộc tập đoàn Alibaba lớn nhất nước này, và cả so với đối thủ JD.com đang tiến lên thế hệ thương mại điện tử mới theo con đường Amazon gồm nhiều tự động hóa. Với một thị trường tiêu dùng thực tế như Trung Quốc, PDD cũng như hai công ty đàn anh đều nhắm đến cung cấp những món hàng thiết yếu, từ thực phẩm đến dụng cụ gia đình. Nhưng cái đúng của Pinduoduo là tích hợp những nhân tố xã hội (vốn đã có từ xưa nơi nền văn hóa chợ) vào quy trình thương mại điện tử bài bản. Bằng việc chia sẻ thông tin sản phẩm lên các mạng xã hội như WeChat hay QQ, người tiêu dùng có thể kêu gọi những người khác cùng mua để cùng được giảm giá. Cơ chế mua hàng này làm cho người mua trở thành người chủ động, và cũng làm cho những người có nhu cầu tương tự tin tưởng hơn, sẵn sàng cùng gia nhập những nhóm mua đối với những mặt hàng nào đó, và đó lại là một thứ trải nghiệm mua sắm thích thú.

Cùng với những sự khích lệ mua hàng khác như tiền thưởng, phiếu khuyến mãi, bốc thăm, và cả các món hàng cho không, Pinduoduo đã mang lại cho người mua hàng những cái giá rất rẻ, và cùng với đó là những đánh giá tích cực giữa các bạn mua theo nhóm làm cho nền tảng thương mại điện tử này lây lan rất nhanh tại Trung Quốc.

Giá rẻ do mua nhóm, nhóm mua càng nhiều người thì giá càng rẻ, điều này đã trở thành một thứ quyến rũ. Mấy ai ngờ rằng có trường hợp những chiếc nệm ngủ 10 nhân dân tệ chỉ bán với giá 1,5 tệ, và một chiếc máy tính 1.000 tệ chỉ bán với giá 150 tệ. Người ta biết rằng trong bán hàng, bán càng nhanh, càng nhiều thì chi phí bán hàng càng nhỏ, và nay chính người mua được hưởng hoa lợi này bởi họ lôi kéo người mua, và mua một lần. Thực sự là chẳng mấy ai ngờ 6,4 triệu thùng khăn giấy hay 4,8 triệu chiếc dù được bán cùng một lúc, lần lượt với giá 12,9 tệ và 10,3 tệ. PDD đã làm được việc này nhờ vào nền tảng thương mại xã hội độc đáo của mình.

Biến ý tưởng thành hành động

Huang sinh trưởng tại Hàng Châu, theo học tại Đại học Chiết Giang và rồi sang Mỹ lấy bằng Thạc sĩ về khoa học máy tính tại Trường Đại học Wisconsin. Huang đã bắt đầu sự nghiệp tại Google năm 2004 trong vai trò một kỹ sư phần mềm. Hai năm sau ông trở về Trung Quốc, cùng tham gia vào việc xây dựng Google tại đây. Và rồi Trung Quốc trở thành môi trường để ông tạo ra sự đột phá, tạo nên tuyệt phẩm PDD, với một tầm nhìn khác người và một nền văn hóa kinh doanh độc đáo, thích hợp với nền tảng văn hóa Á Đông. Ngày nay Pinduoduo đang vươn lên để trở thành đại gia chiếm lĩnh nền tảng văn hóa đó tại các vùng nông thôn và đô thị mới mở.

Huang nảy ra ý tưởng thành lập PDD một phần nhờ hai hãng Internet hàng đầu Trung Quốc: công ty thương mại điện tử Alibaba và Tencent, hãng game khổng lồ cũng là chủ sở hữu của WeChat. Cả hai đều lớn, tăng trưởng nhanh và thành công nhưng không am hiểu về lĩnh vực kinh doanh của nhau. Nhưng Huang và các cộng sự lại hiểu rõ. Họ có kinh nghiệm trong cả thương mại điện tử và trò chơi điện tử (games) và nhìn thấy cơ hội nếu kết hợp hai lĩnh vực này với nhau. Ngay cả Facebook cũng không làm được điều này, mặc dầu việc bán hàng trên mạng xã hội này cũng đang trở nên phổ biến.

PDD là một sự kết hợp giữa thương mại và mạng xã hội. Bạn có thể chia sẻ những gì mình thích, nhận phản hồi từ những người mình tin tưởng hay thậm chí buôn chuyện với nhau. Nếu cùng mua hàng, họ sẽ được giảm giá. Hàng bán trên PDD trước hết được giảm 20% nhờ mua hàng trực tiếp từ nhà sản xuất, không qua khâu trung gian, quảng cáo và chi phí hoạt động. Công ty ba năm rưỡi tuổi này đóng vai trò như một trung gian cho các nhà cung cấp độc lập, xử lý 3,4 tỉ đơn hàng trong năm ngoái và các giao dịch trị giá 41,8 tỉ đô la trong vòng 12 tháng tính tới ngày 30-6-2018.

Nhưng PDD không phải là tác phẩm kinh doanh đầu tay của Huang. Cựu nhân viên Google này đã là một nhà sáng lập hàng loạt doanh nghiệp kể cả khi chưa rời tập đoàn. Người ta có thể nói những doanh nghiệp đầu được thành lập để bán lấy tiền, và tới doanh nghiệp thứ tư PDD này mới là đầu tư để phát triển, vì đây là một tuyệt phẩm kinh doanh mà những kinh nghiệm và sự trải nghiệm từ những công ty trước đóng góp không ít vào sự thành công ngoạn mục.

Colin biết rõ công nghệ đang đóng vai trò quan trọng trong việc tạo ra các tỉ phú tại đại lục, chiếm hơn một nửa trong số 10 người giàu nhất ở Trung Quốc, và tuyệt phẩm kinh doanh mà ông tạo ra có thể đưa ông vào số những người giàu nhất này, vì lý do đơn giản là nó phục vụ cho số đông người tiêu dùng và cũng phục vụ cho các nhà sản xuất nhỏ, các nhà cung ứng địa phương, và cho nền kinh tế Trung Quốc nơi mà công nghệ được xem là mũi nhọn.

Người ta ít nói tới ba công ty trước đó của Huang, bao gồm trang thương mại điện tử Ouku.com, trang dịch vụ quảng cáo Leqi, và xưởng trò chơi điện tử Xunmeng, đơn giản là vì PDD quá xuất sắc. Huang rất rành về thuật toán thương mại điện tử, và khi thành lập Pinduoduo vào năm 2015 ông đã trải qua bí quyết tích hợp thuật toàn này vào cả hai nền tảng thương mại và xã hội từ những trải nghiệm nơi ba công ty trước.

Tencent, một trong những nhà đầu tư sớm nhất cho PDD cũng là tập đoàn hỗ trợ cho sự thành công ngoạn mục của Pinduoduo, bởi Tencent là vua của trò chơi điện tử. Chúng ta biết rằng trí khôn nhân tạo ngày nay được phát triển trên những con chip đồ họa của trò chơi, và khi thương mại trở thành một thứ trò chơi – với PDD là thuật toán mua hàng theo nhóm – thì nó thực sự thông minh khả dĩ tự tìm đến những khách hàng cho những mặt hàng, những bạn bè cho người cùng sở thích, và những nhà sản xuất cho các nhu cầu sản phẩm. Mạng xã hội WeChat của Tencent với gần một tỉ người đang sử dụng – gấp đôi người đi chợ trên Taobao – chính là cái loa rao hàng cho PDD, và đây thực sự là một bí quyết.

Logo của Pinduoduo và ứng dụng của công ty dành cho điện thoại di động. Ảnh: Reuters

Khi thương mại và trò chơi cùng chung một thuật toán

Pinduoduo không phải là công ty đầu tiên đưa ra sáng kiến mua nhóm, chính Groupon đã khai sáng mô hình này từ nhiều năm trước. Nhưng về cơ bản, sự thành công của PDD lại nằm ở chỗ hợp nhất thương mại với công nghệ trò chơi trong một thuật toán, trò chơi ở đây là những tính năng liên kết nơi mạng xã hội WeChat hay QQ và có thể mở rộng ra bất kỳ mạng xã hội nào khác bởi bí quyết nằm trong tay Huang, và yếu tố thứ hai là hoạt động kinh doanh phù hợp với nền tảng văn hóa, rất Á Đông, vì nó gần gũi với văn hóa chợ truyền thống nơi người ta truyền miệng cho nhau những món hàng, những người bán, và người ta xúm lại với nhau để mua.

Môi trường kinh doanh của PDD ngày nay được hỗ trợ bởi siêu ứng dụng WeChat, những hạ tầng thanh toán di động, và những người tiêu dùng lấy việc mở điện thoại làm đầu, gọi là mobile first. Các nhà phân tích nay đặt vấn đề phải chăng Pinduoduo đang hạ thấp nền tảng thương mại chỉ để nhắm đến những nông dân và cư dân đô thị mới và dành thị trường bậc cao cho Taobao hay JD.com. Câu trả lời là chưa hẳn một khi Huang vẫn nắm giữ bí quyết kinh doanh của mình.

Trước mắt, sự thành công của PDD là rất ngoạn mục, và sự kiện một công ty Trung Quốc đạt mục tiêu cao tại phiên chào bán IPO ngày 26-7 trên thị trường chứng khoán New York là một điều không phải tầm thường, nhất là trong bối cảnh cuộc chiến thương mại giữa Mỹ và Trung Quốc đang diễn ra và nâng cấp từng bước. Lúc đầu Pinduoduo, được hỗ trợ bởi Tencent, dự định niêm yết tại Mỹ để chào bán 85,6 triệu chứng chỉ tín thác với giá 16-19 đô la mỗi chứng chỉ. Nhưng giá cổ phiếu đã tăng lên tới 44% trong phiên giao dịch đầu tiên và dừng lại mức tăng 41% vào cuối ngày 27-6, đạt 26,7 đô la Mỹ/cổ phiếu, đưa vốn hóa doanh nghiệp lên 30 tỉ đô la, đồng thời mang về ngân khoản 1,63 tỉ đô la cho công ty. V

ới 46,8% cổ phần nắm giữ, Huang chính thức trở thành tỉ phú sau IPO, đứng thứ 12 trong hàng ngũ những người giàu nhất Trung Quốc. Và đây cũng là thương vụ đáng giá thứ tư tính từ đầu năm trên thị trường chứng khoán Mỹ, với Axa SA 3,2 tỉ đô la, Pagseguro Digital Ltd. 2,6 tỉ đô la, và iQiyi Inc. 2,4 tỉ đô la, trong khi ADT Inc. đứng hàng thứ 5 chỉ huy động được 1,47 tỉ đô la.

Người ta có thể nhận ra trí khôn của Huang ngay trên giao diện PDD, và người ta có thể phân biệt Taobao là một trang căn bản tìm kiếm với rất nhiều mặt hàng, trái lại Pinduoduo là một trang căn bản thông tin, một thứ news feed với chỉ những mặt hàng bán chạy. Từ dạng news feed, người ta chẳng những dễ tìm kiếm mà với thuật toán trên nền tảng công nghệ trò chơi, việc tìm kiếm của một người nhanh chóng lây lan đến hàng triệu người khác mà không cần nhờ đến quảng cáo.

Mô hình kinh doanh C2B (consumer to business – người tiêu dùng với doanh nghiệp) của Pinduoduo cho phép hai bên mua bán bỏ qua các giai đoạn trung gian, một mặt giảm giá người mua mặt kia nâng giá người bán, và việc phân phối trở nên nhanh chóng thích hợp với những nông sản mau hư và những mặt hàng tươi sống. Đó là lý do mua sắm trên PDD sớm trở thành một thứ văn hóa nơi vùng nông thôn, và các công ty ít tên tuổi hay hộ gia đình chọn PDD làm khu chợ của mình.

Nhà phân tích Eleanor Creagh tại ngân hàng Saxo Bank nói: “Các thành phố kém phát triển tại Trung Quốc đang ngày càng trở lên lớn hơn và giàu có hơn, và sẽ thúc đẩy mạnh mẽ hơn nữa tiềm năng tiêu dùng của nền kinh tế nước này”. Và đó là sự bảo đảm tương lai cho Pinduoduo trước khi vươn tầm thế giới.

Nguồn: thesaigontimes.vn

BÌNH LUẬN

Please enter your comment!
Please enter your name here

Website này sử dụng Akismet để hạn chế spam. Tìm hiểu bình luận của bạn được duyệt như thế nào.